Feeds:
Berichten
Reacties

Archive for juli, 2009

klasje

“Jeder Konsekwenz führt zum Teufel.”

Het was een droevige week voor wie de emancipatie en integratie van allochtone vrouwen ter harte gaat. Een meerderheid in de Tweede Kamer is gezwicht voor de eis van minister van der Laan om aparte inburgeringsklassen voor vrouwen te verbieden. En dat uit naam van de gelijkwaardigheid van vrouwen en mannen. Zo wordt een ideaal dat overigens nog lang niet bevochten is geperverteerd en krijgt het woord verworvenheid een bittere bijsmaak.

Dat hiermee de emancipatiekansen van allochtone vrouwen ernstig geschaad worden, zal de heren bestuurders waarschijnlijk een rotzorg zijn, want daar gaat het niet om. Van emancipatie heeft men geen kaas gegeten of is men alweer vergeten dat de vrouwen van de tweede feministische golf hun gelijke berechtiging vanuit vrouwenhuizen hebben opgeëist? Nee, waar het duidelijk om te doen is, is het in stand houden van een nogal benauwd en angstig superioriteitsgevoel over ‘onze cultuur’. Let op het pleonasme: superioriteitsgevoelens zijn altijd een teken van angst en onmacht.

Wie de discussies hieromtrent in de media heeft gevolgd, zal het niet ontgaan zijn dat de emoties hierbij hoog oplaaien. “Er zijn alleen krachten die de verworvenheden die deze moderne maatschappij kenmerken inderdaad willen vermorzelen. <…> Iedere concessie die in naam van pragmatisme wordt gedaan is een knieval met gebogen hoofd voor die krachten,” schrijft Sylvain Ephimenco vandaag in Trouw. Het is allemaal angst en allemaal haat. Wijzen op de geschiedenis van onze eigen al te snel vergeten ‘achterlijkheid’ doet Ephimenco snuiven: “Hallo, beste draaikonten, we hadden toch afgesproken dat vroeger dood was? We leven nu in een moderne samenleving die het resultaat is van emancipatie, strijd voor seksegelijkheid en seksuele bevrijding.” Zonde, want een klein beetje historisch besef zou kunnen leiden tot het inzicht dat de verleiding om macht over anderen te doen gelden van alle tijden is. Die wordt niet afgeschaft of uitgebannen door een repressief beleid. Integendeel: het zicht op de mechanismen die ertoe leiden wordt erdoor vertroebeld.

De nieuwe voorvechters van de gelijkwaardigheid der seksen zijn daar een goed voorbeeld van. Hun drang om een fundamentele waarde van onze cultuur op een contra-productieve manier als norm aan anderen op te leggen komt voort uit angst en haat, de bron vanwaaruit alle onderdrukking plaatsvindt. Dat maakt me droevig, want het laat zien hoe weinig doorleefd die waarde is. Als de gelijkheid tussen mannen en vrouwen voor deze politieke schreeuwers werkelijk iets zou betekenen, zou het niet in hen opkomen die op een principiële manier af te dwingen van culturele minderheden. Zij zouden er oog voor hebben dat het verlangen naar deze ‘sekse-apartheid’ doorgaans vanuit de vrouwen zelf komt. Aan deze vrouwen wordt niets gevraagd, maar zij zijn er straks de dupe van, dat wij onze waarden tot norm hebben willen verheffen.

Read Full Post »

4d

Ooit had ik een Oma, weliswaar geen ‘echte’, want het was geen bloedband die ons met elkaar verbond, maar voor mij echt een Oma. Telkens als ik haar bezocht, onderhield zij mij over spiritualiteit. Zij gaf hoog op van ene Ouspensky en zijn Tertium Organon of zoiets én zij geloofde heilig in de vierde dimensie. Daarin vielen heden, verleden en toekomst op mystieke wijze samen: wat geweest was, was er nog altijd en wat nog komen moest, bestond reeds in een nu, dat er niet was. “Want eigenlijk bestaat de tijd niet. Dat vind jij toch ook, hé?” Meestal was het ongeveer half vijf ’s middags, tussen thee en tomatensoep, wanneer wij op dit vertrouwde punt in onze gedachtenwisselingen aanlandden.

Ik meende dat het voor haar belangrijk was om die prachtige waarheid niet in haar eentje te hoeven bezitten, dus ik stemde altijd, al was het niet uit overtuiging, met haar in. Bovendien: wat was er tegenin te brengen? Dat in de vierde dimensie tijd en ruimte tegen elkaar weggestreept werden, was – voor mij althans – niet ‘falsifieerbaar‘. Ik was immers geheel en al gevangen binnen de drie dimensies die ik met eigen ogen kon zien, binnen een tijd en een ruimte die al lang en breed voor mij opgemeten waren?

Aan mijn Oma moet ik nog vaak denken en ook aan haar vierde dimensie. Bijvoorbeeld wanneer ik mij verdiep in poststructuralistische gendertheorieën of zelf zit te piekeren over wat dat nou eigenlijk is, gender en zo. Meestal komt er dan een punt waarop ik er niet meer omheen kan: eigenlijk bestaat gender niet. Dat vind ik toch ook?

Nog voordat ik met mezelf kan instemmen (of niet) merk ik opeens dat het tijd is om de pizza uit de oven te halen of de wijn te ontkurken of iets anders verrukkelijk banaals te doen. En dan weet ik weer dat in deze driedimensionale wereld de tijd wel degelijk bestaat. Aan twee kanten begrensd door het ontwaken van ons bewustzijn en het uitdoven ervan. Daartussenin keurig opgedeeld door sociale constructies die wij aan zon, maan en sterren hebben opgehangen. Een schrikkeldag sluit de laatste kier. Zo geven wij de oorspronkelijke vormeloosheid van ons innerlijk iets waar het zich toe kan verhouden.

Ongeveer zo bestaat gender ook. Keurig in tweeën gedeeld, met een niet altijd even duidelijke grens ertussenin. Een grens die ik moest oversteken om thuis te kunnen zijn in deze wereld. Een grens waar ik anderen aan zie morrelen of boven zie koorddansen. Een grens zonder eeuwigheidswaarde wellicht, maar binnen de tijd waarin ik leef niettemin waardevol.

Read Full Post »

Ecce homo

michael

Laat ons toch vallen in de hand des Heeren, want zijn barmhartigheid is groot; maar laat mij niet vallen in de hand der mensen.

2 Samuel 24:14

Hij lag nog boven aarde, toen de kranten al begonnen met de balans over zijn leven op te maken en lijntjes uit te werpen in de toekomst, om te speculeren over hoe de geschiedenis hem zal behandelen. Ik denk dat ik het al weet: zij laat niets van hem heel.

Ik had niet verwacht dat het mij iets zou doen, dat Michael Jackson is overleden. Zijn muziek en dans hebben mij nooit aangetrokken en ook zijn leven vol glitter en glamour sprak op geen enkele manier tot mijn verbeelding. Mijns ondanks dus werd ik geraakt door zijn dood, maar misschien nog wel meer door hoe de hele wereld er van nagalmt.

Daarin treft me vooral hoe schaamteloos iedereen zich zijn leven toeëigent. Zijn fans neem ik het niet kwalijk. Hij was immers het idool van hun jeugd, waarop zij al hun verlangens en verzet mochten projecteren? En de journalisten en schrijvers van muziekgeschiedenis, ach, het is hun werk.

Maar waarom in ‘s hemelsnaam staat die zuurpruimende cultuurpessimist Theodore Dalrymple als een hond tegen zijn grafsteen aan te pissen?! Voor hem is Michael Jackson in de eerste plaats een monster, als een achttiende eeuwse kermisattractie. Een wanproduct, niet van de natuur, maar van een cultuur waar hij als machteloze voorvechter van een onttroonde culturele elite angstig tegen blaft.

Als het erop aankomt is ook mijn eigen ontroering doortrokken van wat ik vanuit mijn eigen kleine hoekje de wereld in projecteer. Ik zie een mens, die geen leven heeft gehad. Van kindsbeen af misvormd door straf en beloning in hoeveelheden waar geen enkel mens tegen bestand is. Als een gesneden beeld op een sokkel gezet, verheven tot mythe, zozeer dat zijn dood haast verwondering wekt: hij was toch een mens.

R.I.P.

Read Full Post »